Español English French Kwéyol

virewon aktyalite Ayiti : 3 avril 2000 - 3 avril 2024, dosye kò sasináy sou Jean Léopold Dominique ak Jean-Claude Louissaint an kwoke nan Lakou kasasyon Ayiti

Pòtoprens, 3 avril 2024 [AlterPresse] --- 3 avril 2000 – 3 avril 2024, 24 lane apre, poko gen limyè ki fèt sou kò sasináy sou Jean Léopold Dominique ak Jean-Claude Louissaint, nan lakou Radyo Ayiti Entè a sou Dèlma. AlterPresse ak AlterRadio sonje dat kò sasináy sa yo.

Jean Dominique se te yon senbòl trè fò. Yo touye Jean Dominique, men yo pa touye rèv la. Se konsiderasyon sou AlterRadio Michèle Montas, madanm defen Jean Dominique, k ap esplike tout tribilasyon dosye kò sasináy sou Jean Dominique ak Jean-Claude Louissaint an ap sibi nan lajistis, jis li rive nan lakou Kasasyon, ki poko janm bay dizon l jiskaprezan.

Asosyasyon jounalis ayisyen aletranje yo leve lavwa kont silans lajistis, ki poko janm di anyen sou kò sasináy sou Jean Léopold Dominique ak Jean-Claude Louissaint yo. Dosye kò sasináy sa yo toujou nan lakou kasasyon nan peyi d Ayiti. Asosyasyon jounalis ayisyen aletranje yo pwofite pou ekzije jistis pou plizyè jounalis ak moun ki te nan medya, kriminèl te asasinen oswa disparèt. Tankou : Félix Lamy, animatè mizik nan Radyo Galaxie ki disparèt ak 40 lane sou tèt li depi 10 desanm 1991. Brignol Lindor, direktè enfòmasyon Radyo Echo 2000 Ti Gwáv, òganizasyon Dòmi nan Bwa te asasinen ak 31 lane sou tèt li nan dat 3 desanm 2001 nan Lakil, Ti Gwáv. Jacques Roche, gang ak zam te kidnape nan dat 10 jiyè 2005, yo pral jwenn mouri ak 43 lane sou tèt li anba Dèlma nan dat 14 jiyè 2005. Vladjimir Legagneur, yon fotojounalis ki disparèt ak 30 lane sou tèt li depi mèkredi 14 mas 2018 nan Gran Ravin (ou ka li pozisyon Asosyasyon jounalis ayisyen aletranje yo sou paj entènèt AlterPresse la)

Madi 2 avril 2024 la, yon jenn gason ki t ap kondui yon motosiklèt mouri la pou la, apre l resevwa yon bal mawon nan tèt li, sou Lali a, Pòtoprens. Gen yon lòt moun, ki te sou moto a, k al pran swen lopital apre l resevwa limenm yon bal nan kou l. Sa rive nan moman anpil kout bal t ap pete sou Lali a, detan gang ak zam yo t ap kontinye fè mannèv sou Channmas la pou eseye pran kontwòl Palè nasyonal la.

Lannuit madi 2 avril 2024 la, malgre anpil kout rèl anmwe sekou, gang ak gwo zam lou fòse anpil anpil moun kite lakay yo. Yo dechèpiye plizyè dizèn kay epi vòlò anpil machin nan vilaj Tecina ak Théodat, nan Klèsin pa twò lwen Bim, komin Taba, nan nòdès Pòtoprens. Plizyè fanmi, ki sou chòk atak gang ak zam yo, kouri kite lakay yo, pou al chèche refij lòt kote, dapre temwayáy ki vin jwenn AlterPresse ak AlterRadio.

Lannuit madi 2 avril 2024 la, kout zam t ap tire nan plizyè katye zòn metwopoliten Pòtoprens lan, tankou nann Kris Wa ak Dèlma. Yon sitiyasyon ki kontinye mete sou tansyon anpil anpil moun, sitou sila ki rete nan zòn kote bal yo ap pete san gade dèyè yo.

Ledikasyon se yon dwa moun fondamantal, ki kab ride fanm ak gason soti nan lamizè, detan l ap ankouraje devlopman ki ka kenbe lontan nan sosyete yo. Atak gang ak ak zam yo kont lekòl ak inivèsite yo dwe sispann. Se zak kriminèl ki lage malè pandye sou demen sosyete peyi d Ayiti a, sitou sou plizyè jenerasyon. Se dizon Òganizasyon Nasyon zini pou ledikasyon, lasyans ak lakilti (Unesco). Unesco leve lavwa kont zak brigandáy gang ak zam yo fè nan Enarts, youn nan lekòl siperyè Inivèsite leta d Ayiti yo, kont fakilte syans, kont lekòl nòmal siperyè, kont fakilte agwonomi ak metsin veterinè, ak kont plizyè lòt lekòl ak enstitisyon kilti nan zòn metwopoliten Pòtoprens lan.

Gouvènman peyi Etazini a toujou vle bay bourad pou ranfòse kapasite lapolis nasyonal d Ayiti a. Se sa anbasad ameriken nan peyi d Ayiti deklare, detan l fè konnen nouvo anbasadè Etazini a, Dennis Bruce Hankins, te chita pale, madi 2 avril 2024 la, ak direktè jeneral pou yon bout tan lapolis la, Frantz Elbe.

Nan boukantáy kout zam ak lapolis nasyonal la, madi 2 avril 2024 la, chèf gang Site Doudoun, nan Kwadèboukè, moun plis konnen sou non « New york New York », mouri, dapre sa lapolis fè konnen.

Madi 2 avril 2024 la, nan twoke kòn ak gang ak zam Kraze Baryè Vitelhomme Innocent yo, lapolis nasyonal la di li rive rekipere yon gwo fizi ak plizyè katouch nan katye Meyòt, komin Petyonvil.

Gouvènman Repiblik Dominiken an dwe sispann politik rasis/prejije kont migran natif natal Ayiti yo, kont desandan Ayisyen yo ak kont tout sila ki nwa sou teritwa vwazen Ayiti a. Politik migrasyon sa a plis chita sou koulè, ras moun yo ak ki kote yo soti. Se dizon òganizasyon Amnesty International, ki mande gouvènman Repiblik Dominiken an sispann pimpe vini nan peyi d Ayiti migran natif natal Ayiti yo.

Tout moun ki konsènen yo ta dwe respekte kondisyon, ki nan deklarasyon lendi 11 mas 2024 la, ki swete gen travay men nan men ki fèt pou retabli sekirite, fè peyi d Ayiti mache sou baz lalwa ak demokrasi, nan benefis tout Ayisyèn ak Ayisyen. Yon fwa li va pran mayèt politik la, Konsèy prezidan pou tranzisyon an ta dwe lonmen yon premye minis ak yon konsèy minis ki va rasanble tout moun, tabli kritè pou met kanpe yon Konsèy elektoral pwovizwa, ak reprezantan san paspouki ki va òganize eleksyon lè kondisyon sekirite yo va pèmèt sa nan peyi d Ayiti. Se sa k ekri nan yo rezolisyon konsèy pèmanan Òganizasyon leta ameriken yo (Loea), mèkredi 3 avril 2024 la.

Demach k ap fèt pou mete kanpe yon Konsèy prezidan pou tranzisyon, ki gen reprezantan gwoup politik, sosyete sivil ak sektè biznis yo, ta dwe pèmèt asire bon jan jesyon nan peyi d Ayiti, ak kolaborasyon patnè entènasyonal yo. Nou swete tout Leta manm `Oganizasyon leta amerikenn yo (Loea) ansanm ak obsèvatè pèmanan yo pote kole rapid rapid pou fè sekirite, lapè ak kè poze retounen nan peyi d Ayiti, nan ride demantibile gang kriminèl ak zam yo, detan yo va pèmèt èd imanitè rive jwenn popilasyon an. Se lòt eleman ki ekri nan yon rezolisyon konsèy pèmanan Loea a pran mèkredi 3 avril 2024 la. Konsèy pèmanan Loea a di tou li wete chapo l douvan demach, pou rive fè deplòtonnen yon Misyon pou kore sekirite nan peyi d Ayiti, jan Konsèy sekirite Òganizasyon Nasyon zini yo te deside sa nan dat lendi 2 oktòb 2023 a. [ppsf emb rc apr 03/04/2024 14:28]