Depi
finisman ane 1920 yo, kesyon migratwa a, se toujou yon
pwoblèm nan relasyon Ayiti ak Repiblik Dominikèn ki
pataje zile Hispanola. Se nan peryòd sa a, Ayisyen te
koumanse lage kò yo an Repiblik Dominikèn pa makòn pou
al koupe kann, pandan endistri sik la t ap devlope kay
vwazen, granmesi anpil envestisman ameriken.
1967 : premye kontra anbochay ant diktatè ayisyen
Franswa Divalye ak prezidan dominiken Joaquim Balaguer,
eritye diktatè dominiken Rafael Leonidas Trujillo. Apati
epòk sa a, 20000 Ayisyen ap janbe fwontyè chak ane pou
al koupe kann. Kontra a sispann nan koumansman ane 1990
yo, men pratik yo pa chanje. Pandanstan, apa sektè kann
nan, yo anboche Ayisyen nan keyi kafe ak nan chantye
konstriksyon yo. Koupèd kann yo viv nan sitirasyon
esklavaj epi sa afekte imaj Ayisyen an Repiblik
Dominikèn ki sibi tout kalte abi.
Akòz dezekilib devlopman ant 2 peyi yo, kantite
dominiken ki vin an Ayiti, swa ak papye legal, swa nan
kont mal taye, pa konparab ak kantite Ayisyen ki ale an
Repiblik Dominikèn. Dapre enfòmasyon jounal dominiken
bay apati chif ki soti nan Konsila dominiken an Ayiti,
kantite Dominiken ki prezan an Ayiti pa ta depase 8.000.
Ou jwenn yo nan sektè kwafè, estidyo bote epi sitou nan
komès seksyèl, bouzendri. Se yon sitirasyon ki nui imaj
fanm dominiken yo.
Migrasyon ak medya nan kontèks ayisyano-dominiken an
Seminè sa a se yon tantativ pou kreye yon espas deba ak
refleksyon sou plas kesyon migratwa a nan medya yo, nan
sa ki konsène Ayiti ak Repiblik Dominikèn. Kouman medya
nan 2 peyi yo trete Ayisyen ki an Repiblik Dominikèn
oubyen Dominiken ki an Ayiti?
Anplis demach pou konprann reyalite sa a, seminè a se
yon jefò pou ranmase temwayaj ak lide k ap ankouraje
medya yo ouvri plis espas parapòta Ayisyen ki an
Repiblik Dominikèn oubyen Dominiken ki an Ayiti. Atravè
medya yo, Ayisyen oubyen Dominiken ki janbe fwontyè
merite yon tretman ki respekte dwa yo, kilti yo ak diyite
yo.
Kidonk, objektif detaye seminè a se :
- Gade evolisyon medya ayisyen ak dominiken nan kontèks
politik ak ekonomik nasyonal rejyonal ak global.
- Etidye fason medya nan 2 peyi yo prezante Ayisyen ak
Dominiken ki janbe fwontyè, swa kòm sijè nan aktyalite
a, swa kòm moun k ap bay opinyon sou sa k ap pase
- Gade wòl medya dominiken ak ayisyen parapòta kesyon
migratwa a
- Ranmase lide ak pwopozisyon sou fason rapò yo kab
amelyore ant medya epi Ayisyen ak Dominiken ki janbe
fwontyè.
